Selecteer een pagina

“Jongens, weet iemand hoe het komt dat de maan licht lijkt te geven”

“…”

“Heeft iemand een idee? Het heeft met de zon te maken.”

“…”

“Wat denken jullie? Joost wat denk jij?”

“Ik weet het niet juf.”

“Nee, oké. Verder ook niemand een idee?”

“…”

“Nou, dan zal ik het jullie eens vertellen want we gaan het de komende weken ook over de ruimte hebben.”

Typisch geval van een stompzinnige startvraag

(als je het mij vraagt)

Als je het mij vraagt zijn eigenlijk alle verklaringsvragen stom. Toch betrap ik mij er regelmatig op dat ik ze stel.

Waarom toch?

Uiteindelijk gaan er altijd maar weinig (of geen) vingers de lucht in van kinderen die wel actief mee willen denken over het juiste antwoord.

Wat hoop ik als leerkracht (of ouder of andere vragen stellende volwassenen) bij kinderen te bereiken met dit type vragen?

Ik weet het wel

Ik wil heel graag de kinderen aan het denken zetten.

En vaak wil ik ook horen wie er al een idee heeft rondom het onderwerp.

Nu denk ik eigenlijk niet dat ik deze doelen bereik.

Ook loop ik tegelijk zelf rond met de antwoorden op die stomme verklaringsvragen. En dat weten die kinderen heus wel. Want wie staat er aan het einde voor de klas een spreekbeurt te geven?

IK

Klopt het wel dat verklaringsvragen de kinderen aanzet tot denken?

verklaringsvragen wetenschap en technologie onderwijs

Ik  denk het (helaas) niet.

Uiteindelijk gaan kinderen helemaal niet nadenken over oorzaak en gevolg. Ze gaan helemaal niet logisch nadenken om wat ze weten samen te voegen. En ze gaan al helemaal niet hun vinger opsteken om hun prille ideeën te delen. Kortom, ze trekken zich eerder terug.

De aandacht van de leerlingen gaat helemaal niet naar het fenomeen dat ik als leerkracht wil behandelen. Ze zijn eerder druk met ontwijkgedrag. Je kunt je afvragen hoe nieuwsgierig de kinderen nog zijn na een overhoring vol  verklaringsvragen.

En

Als de nieuwsgierigheid wegebt, hoeveel leren de kinderen dan nog?

Zo’n stomme verklaringsvraag draagt op deze manier niet bij aan het inzicht van de kinderen. Met een beetje geluk onthouden ze nog iets van de kennis die je probeert over te dragen. Want meer sta je niet te doen:

Weinig effectief kennis overdragen over zo’n prachtig onderwerp als de maan…

Ja, handig!

Ontvang elke week een inspirerend lesidee in de nieuwsbrief