Selecteer een pagina

Dit is deel 1 over misconcepten. In deel 2 bekijk ik hoe het zit met het herkennen van misconcepten, het recht zetten (het ‘genezen’) en het voorkomen. Daarbij deel ik ook 3 manieren om hier bewust in de klas aan te werken.

 

“Als kinderen zelf onderzoek gaan doen, ontwikkelen ze dan niet allemaal misconcepten?”

Deze angst kan je er aardig van weerhouden om aan onderzoekend leren te beginnen.

Daarom ben ik op zoek gegaan naar informatie over misconcepten.

In dit artikel deel ik een stukje van de informatie, namelijk: wat een misconcept is en hoe het ontstaat. In het volgende deel zal ik verder in gaan op het herkennen, ‘genezen’ en voorkomen van misconcepten.

Eerst een concept

Voor we over misconcepten verder gaan, ga ik nog even één stap terug. Want wat is een concept zonder dat hij mis is?

Iedereen denkt na over de wereld. We willen onze wereld immens graag begrijpen en er onze weg in vinden.

Bij het denken over de wereld om je heen maak je gebruik van je ervaringen. Van de fysieke sensaties die je opdoet, van je zintuiglijke waarnemingen en de interacties die je hebt met anderen.

Deze ervaringen ga je ordenen en je zult patronen ontdekken. Door deze samenhang ga je denkbeelden ontwikkelen en zo bouw je je eigen kennis op, je eigen concepten.

En ja, deze kennis kan ook niet kloppen.

Het kwartje kan verkeerd vallen.

Een misconcept ontstaat

misconcept wetenschap en technologie onderwijs

Als het kwartje inderdaad verkeerd valt, dan klopt een concept niet. Er is een misconcept ontstaan. Ergens in het proces ontdek je patronen of denk je logische verklaringen te vinden die niet daadwerkelijk zo zijn.

Want,

zo verschillend als we zijn,

zo verschillend zijn ook de gedachten die we hebben.

Dit kan gebeuren als je een nieuwe ervaring op doet (je ziet iets gebeuren of je hoort nieuwe informatie) maar je nog niet genoeg achtergrond kennis hebt om deze nieuwe ervaring aan te koppelen.

Voorbeelden van misconcepten

Vuur is warm
warmte komt van vuur.

Vervolg gedachten:
mijn brood wordt warm in het tosti-apparaat (hij kan zelfs aanbranden).
Dus er zit een vuurtje in het apparaat.

Vreemde gedachten? Wat dacht je deze:

De zon komt elke dag aan de andere kant op dan dat hij onder ging.
Hij zal wel om de aarde draaien.

Zo gek is dat idee toch niet? Ik zou er best mee kunnen leven eerlijk bekennen.

Zijn misconcepten wel echt een risico van onderzoekend leren?

Nu ik dit eerste deel zo heb getypt vraag ik mij eigenlijk af:

1 Is het risico daadwerkelijk groter bij onderzoekend leren?

Is niet juist het leerkrachtgestuurd onderwijs gevaarlijker? Verklein je het risico niet juist door kinderen met echt materiaal te laten werken?

En

2 Gaat er achter deze angst niet nog iets anders schuil? Namelijk een gebrek aan vertrouwen in de kinderen. Als kinderen zelf op onderzoek uit gaan, betekent dat toch niet dat dit almaar fout zal gaan?

Sorry, ik laat jullie achter met mijn vragen ben ik bang. (of hebben jullie de antwoorden al?). Wordt vervolgd in ieder geval! (op Leraar24 kun je alvast meer informatie vinden)

Lees meer:

 

Ja, handig!

Ontvang elke week een inspirerend lesidee in de nieuwsbrief